De planning van NASA en ESA voor 2026: Wat gaan we ontdekken?
2026 belooft een jaar te worden dat geschiedenis schrijft. De maan wordt opnieuw het middelpunt van de ruimtevaart, en ditmaal met blijvende aanwezigheid.
NASA en ESA trekken samen op, maar ook China, Japan en privébedrijven sturen onbemande en bemande missies de ruimte in.
Voor ons als sterrenkijkers betekent dit een stroom aan nieuwe data, waarnemingen en misschien wel spectaculaire foto’s van verre werelden. Laten we eens kijken wat er precies op de planning staat.
Terug naar de maan met Artemis
De Artemis-campagne van NASA en ESA is de grote hoofdrolspeler in 2026. Na de succesvolle onbemande Artemis I-missie in 2022, waarbij de Orion-capsule rond de maan vloog en veilig terugkeerde, is het nu tijd voor de eerste bemande vlucht sinds de Apollo-jaren.
Artemis II staat gepland voor maart 2026. Dit is een cruciale testvlucht waarbij vier astronauten voor het eerst sinds 1972 weer richting de maan reizen. Ze vliegen niet landen, maar maken een flyby en keren daarna terug naar de Aarde.
Artemis II: astronauten aan boord
De missie duurt 10 dagen. De crew van Artemis II is al bekend.
Het zijn vier pioniers die de geschiedenis in gaan: commandant Reid Wiseman, piloot Victor Glover, missiespecialist Christina Koch en specialist Jeremy Hansen (van de CSA, de Canadese ruimtevaartorganisatie). Het is opvallend dat de helft van de crew uit vrouwen bestaat, een bewuste keuze van NASA. De lancering gebeurt met de SLS-raket (Space Launch System), een beest van een machine.
Deze raket is 98 meter hoog – ongeveer even hoog als een gebouw van 30 verdiepingen – en kan 130 ton vracht in een baan om de Aarde brengen. De ontwikkelingskosten lopen in de tientallen miljarden (24-30 miljard USD), en elke lancering kost ongeveer 2 miljard USD.
Close-ups voor asteroïden en kometen
Een duur speeltje, maar het brengt ons terug naar de maan. De Orion-capsule, waar de astronauten in zitten, is gebouwd voor autonomie.
Ze kunnen 21 dagen zelfstandig opereren, wat ruim voldoende is voor deze missie. Belangrijk detail: ESA bouwt de servicemodule voor Orion, wat de samenwerking tussen Europa en de VS benadrukt. Naast de maanmissies focust 2026 op kleine hemellichamen. Verschillende missies gaan asteroïden en kometen van dichtbij bekijken.
Zo vertrekt Hera van ESA eind 2026 naar Didymos, een asteroïde die eerder al werd bezocht door de NASA-missie DART. Hera moet onderzoeken wat de impact van DART heeft gedaan en of we asteroïden kunnen afleiden – handig voor de toekomst van de Aarde.
Ook Japan stuurt een missie: MMX (Martian Moons eXploration) gaat in 2026 naar Phobos, een van de manen van Mars. Het doel is om monsters te verzamelen en terug te brengen naar de Aarde. Tegelijkertijd stuurt China Tianwen-2 naar Kamoʻoalewa, een kleine asteroïde die mogelijk een fragment is van de Maan.
Nieuwe ogen op de hemel
En dan is er nog de komeet 3I/ATLAS, die in 2026 onderzocht wordt. Kometen zijn fascinerend omdat ze water en organische materialen kunnen bevatten – de bouwstenen van leven.
Misschien ontdekken we iets verrassends. 2026 is ook een jaar van nieuwe telescopen en waarnemingen. De James Webb Space Telescope (JWST) blijft actief en zal in 2026 waarnemingen doen van objecten zoals 2024 YR4, een planetoïde die mogelijk interessant is voor toekomstige missies.
De Nancy Grace Roman Space Telescope, een nieuwe ruimtetelescoop van NASA, zou mogelijk eind 2026 gelanceerd worden.
Deze telescoop gaat op zoek naar donkere materie en exoplaneten, en belooft een brede blik op het universum te geven. Als je van sterrenkijken houdt, is dit een missie om in de gaten te houden. Voor wie van dichterbij wil kijken: leer hoe je de supermaan vastlegt met de Blue Ghost Mission 2 van Firefly Aerospace die eind 2026 naar de maan vertrekt.
Dit is een onbemande lander die onderzoek doet naar het maanoppervlak. Misschien levert het mooie foto’s op voor amateur-astronomen.
Nieuws Uit De Ruimtevaart – Week 2026/02–785
Hieronder een overzicht van het recente ruimtevaartnieuws dat relevant is voor 2026, met een focus op de planning en updates.
Belgisch ruimtevaartnieuws
België investeert in 2026 een recordbedrag in de Europese ruimtevaartautonomie. Redwire Belgium, een bedrijf dat zich specialiseert in payload-integratie, werkt aan het Σyndeo-3-project voor ESA. Dit project ondersteunt de toekomstige ruimtevaartmissies, waaronder Artemis.
Deze investeringen laten zien dat Europa een sterke rol wil spelen in de nieuwe ‘space race’ naar de maan. Samenwerking tussen landen is essentieel, en België draagt haar steentje bij.
De lanceringen van de afgelopen twee weken
Er zijn al enkele belangrijke gebeurtenissen in 2026 geweest. Op 17 januari 2026 reed het lanceerplatform voor Artemis II naar zijn startpositie – een mijlpaal voor de lancering in maart.
Ook het ISS (International Space Station) stond in de spotlights. Crew-11 keerde in januari 2026 vervroegd terug naar de Aarde, en ruimtewandelingen werden uitgesteld vanwege technische problemen. Wil je zelf het ruimtestation zien overkomen? Deze updates laten zien dat ruimtevaart complex en onvoorspelbaar kan zijn.
Praktische tips voor sterrenkijkers in 2026
Wil je zelf de lanceringen en missies volgen? Hier zijn een paar tips om optimaal te genieten van 2026.
- Gebruik een telescoop vanaf 150mm diafragmameter: Voor het volgen van maanmissies en asteroïden is een stabiele telescoop essentieel. Merken zoals Celestron of Sky-Watcher bieden modellen vanaf €500 tot €2000.
- Download apps voor live-tracking: Apps zoals Stellarium of SkySafari helpen je om de lanceringen en maanpassages te volgen. Ze zijn gratis of kosten een paar euro.
- Volg livestreams: NASA en ESA streamen Artemis II live. Zorg dat je een goede internetverbinding hebt en een scherm van minimaal 24 inch voor een meeslepende ervaring.
- Let op lichtvervuiling: Voor het waarnemen van kometen en asteroïden is een donkere locatie cruciaal. Gebruik een lichtfilter zoals een UHC-filter voor betere contrasten.
- Sluit je aan bij een vereniging: Sterrenkijkclubs organiseren vaak evenementen rond grote missies. Zo deel je je passie met anderen.
2026 wordt een jaar vol ontdekkingen en avontuur. Of je nu een beginner bent of een ervaren sterrenkijker, er is genoeg te beleven. Dus pak je telescoop, volg de missies en ontdek wat de zomersterrenhemel van 2026 je te bieden heeft; laat je inspireren door het universum.